«Freelancers» vs «μισθωτοί» εργαζόμενοι: Τα trends στην αγορά εργασίας

Της Νάντιας Μιχαλοπούλου

Οι τάσεις που κερδίζουν έδαφος και μετασχηματίζουν τα εργασιακά περιβάλλοντα – Γιατί στελέχη με υψηλά προσόντα «φλερτάρουν» με το μοντέλο της «gig economy» και επιλέγουν την αυτοαπασχόληση

Για χρόνια ο κόσμος της εργασίας άκουγε με επιφυλακτικότητα τις περιπτώσεις εργαζομένων που επέλεγαν να αυτοαπασχοληθούν ή να απασχοληθούν με ευέλικτο ωράριο, παρά την αφοσίωση, την ποιότητα και την παραγωγικότητα που επιδείκνυαν στην εργασία τους. Σήμερα, τα στερεότυπα αρχίζουν να «σπάνε» και αυτό οφείλεται στη τεχνολογική επανάσταση και τη διαρκή μετακίνηση του πληθυσμού που οδηγούν στην παγκόσμια ανάπτυξη της «gig economy» (ελεύθερη εργασία).

Αν και απαιτείται ακόμα χρόνος για να εξαλειφθούν οι όποιες εσφαλμένες αντιλήψεις για τις ευέλικτες μορφές απασχόλησης, το μοντέλο του υπαλλήλου που δουλεύει αυστηρά οκτώ ώρες (09:00-17:00), συνήθως εντός γραφείου και με συγκεκριμένες αρμοδιότητες χωρίς να διαταράσσει την ιεραρχία, χάνει με σταθερά ανοδικούς ρυθμούς έδαφος από τους ελεύθερους επαγγελματίες και τους αυτοπασχολούμενους, εκείνους που «φλερτάρουν» με την τηλεργασία, παράγουν έργο σε co-working spaces ή μοιράζονται την εργασία και την αμοιβή ενός full-time πρότζεκτ (job-sharing) παραμένοντας ενεργοί και προσφέροντας με τις ικανότητές τους στην πρόοδο της αγοράς. Την ίδια στιγμή όμως, φαίνεται ότι και η αγορά αντιλαμβάνεται τις πολλά υποσχόμενες νέες τάσεις, προσπαθώντας να βρει τρόπους ώστε να αξιοποιήσει τα «ταλέντα» και να βοηθήσει στελέχη που για διάφορους λόγους δεν μπορούν να εργαστούν υπό το παραδοσιακό μοντέλο εργασίας.

Ως συνήθως, τα trends ξεκινούν από τις ΗΠΑ, τη Μεγάλη Βρετανία και τη Γαλλία, ενώ άλλες χώρες -ανάμεσα στις οποίες και η Ελλάδα- προσαρμόζονται με πιο αργούς ρυθμούς εξαιτίας της δυσκαμψίας του ρυθμιστικού πλαισίου και της δυσκολίας που εμφανίζουν στην υιοθέτηση νέων τεχνολογικών πρακτικών. «Η Ελλάδα δεν είναι από τις χώρες-καθοδηγητές τάσεων, πρέπει όμως να προσαρμοζόμαστε στις αλλαγές αυτές για να μπορούμε να κρατάμε τα ταλαντούχα στελέχη μας, να αναπτυσσόμαστε ως επιχειρήσεις, ως οικονομία και ως χώρα γενικότερα», λέει στο protothema.gr ο κύριος Κωνσταντίνος Μυλωνάς, Διευθύνων Σύμβουλος του Ομίλου Adecco Ελλάδας.


Επαγγελματίες με υψηλά προσόντα επιλέγουν το μοντέλο της «gig economy»

Σύμφωνα και με τα αποτελέσματα πρόσφατης διεθνούς έρευνας, που πραγματοποίησε ο Όμιλος Adecco σε συνεργασία με το LinkedIn, περίπου 15 εκατομμύρια άτομα εργάζονται ως ελεύθεροι επαγγελματίες στις ΗΠΑ και την Ευρώπη, ενώ από τα στοιχεία του LinkedIn συμπεραίνεται ότι σημαντικό ποσοστό αυτών που δραστηριοποιούνται στην «gig economy» (ελεύθερη εργασία) είναι επαγγελματίες με υψηλά προσόντα, οι οποίοι επιλέγουν αυτόν τον τρόπο εργασίας επειδή αναζητούν -μεταξύ άλλων- καλύτερη ισορροπία επαγγελματικής και προσωπικής ζωής.

Ειδικότερα το 54% των ελεύθερων επαγγελματιών έχουν επιλέξει συνειδητά την ευέλικτη εργασία προκειμένου να ανταποκριθούν στους προσωπικούς τους στόχους και τις ανάγκες τους, ενώ μόνο το 36% των συμμετεχόντων στην έρευνα δήλωσε ότι η επιλογή αυτή αποτελούσε προσωρινή λύση μέχρι την ανεύρεση μίας πιο σταθερής και μόνιμης θέσης. Επιπρόσθετα ποσοστό 82% των εργαζομένων με ευέλικτη εργασία, ηλικίας 18-26 ετών, φιλοδοξούν να απασχοληθούν σε ένα ανεξάρτητο περιβάλλον μακροπρόθεσμα, ενώ το 89% αυτών θεωρεί ότι υπάρχει καλή προοπτική μακροπρόθεσμης επιτυχημένης πορείας στο περιβάλλον αυτό.

«Ο κόσμος της εργασίας είναι ήδη πολύ διαφορετικός από εκείνον που γνωρίζαμε πριν από δέκα χρόνια και ακόμα περισσότερο πριν από 20-30 χρόνια. Οι εξελίξεις στο ψηφιακό περιβάλλον ανατρέπουν τον τρόπο παραγωγής, με την ελεύθερη εργασία, την αυτοαπασχόληση και την τηλεργασία να αποτελούν σήμερα τα hot trends. Δεν υπάρχει καμία αμφιβολία πως το αυστηρό 8ωρο εντός του γραφείου, κατά το οποίο μια ολόκληρη ομάδα εργαζόταν μαζί είναι παρελθόν. Σήμερα, το πιο πιθανό είναι να εργάζεσαι σε ομάδα τα μέλη της οποίας μπορεί να βρίσκονται σε διαφορετικά γραφεία, σε διαφορετικές πόλεις και πολύ συχνά ακόμα και σε διαφορετικές χώρες» σχολιάζει ο Διευθύνων Σύμβουλος του Ομίλου Adecco Ελλάδος, Κωνσταντίνος Μυλωνάς, αναφερόμενος στους σύγχρονους εργαζόμενους που αναζητούν ελευθερία κινήσεων στην εργασία τους για να είναι αποδοτικότεροι.

«Όμως και η αγορά φαίνεται ότι προσπαθεί να αξιοποιήσει τα ταλέντα και να βοηθήσει στελέχη που για διάφορους λόγους δεν ανταποκρίνονται στο «παραδοσιακό» μοντέλο εργασίας. Για παράδειγμα γονείς ή γενικότερα άνθρωποι που πρέπει να αφιερώνουν χρόνο σε εξαρτώμενα μέλη του περιβάλλοντός τους, χάρη στην εξέλιξη της τεχνολογίας αλλά και του τρόπου εργασίας, μπορούν να εργαστούν «remotely», από το σπίτι τους, ή μπορούν να επιλέξουν να εργάζονται λιγότερες ώρες μέσω «job sharing» ή για συγκεκριμένο χρονικό διάστημα σε συγκεκριμένα projects και έτσι να παραμείνουν εντός αγοράς εργασίας χωρίς να παραγκωνίσουν προσωπικές τους υποχρεώσεις», προσθέτει.


«Gig economy»: Είμαστε προετοιμασμένοι να την υποδεχθούμε;

Παρά τις ευκαιρίες που προσφέρει η «gig economy», ο κατάλογος με τις ρυθμίσεις που πρέπει να γίνουν, ώστε οι ανεξάρτητοι επαγγελματίες να απολαμβάνουν δίκαιη νομοθεσία, κοινωνικές παροχές και καλύτερη εκπαίδευση, παραμένει μακρύς. Κατά τον κ. Μυλωνά «θα πρέπει να καταρρίψουμε τους μύθους, να ξεπεράσουμε τα εμπόδια και να τους βοηθήσουμε να πετύχουν. Η πολιτεία και οι επιχειρήσεις θα πρέπει να θεσπίσουν πολιτικές που να εξασφαλίζουν ίσα δικαιώματα και συνθήκες εργασίας στους ελεύθερους επαγγελματίες με εκείνους οι οποίοι απασχολούνται ως μόνιμοι εργαζόμενοι, ιδίως όσον αφορά στις κοινωνικές παροχές, την ετήσια άδεια, τις συντάξεις και την ασφάλεια, ώστε να δημιουργηθεί το κατάλληλο πλαίσιο μέσα στο οποίο τα στελέχη αυτά θα μπορέσουν να επιτύχουν και να συνεισφέρουν στην αγορά με το ταλέντο και τις δεξιότητές τους».